Voorschijven op stofnaam: regels voor de voorschrijver

Voorschrijven op stofnaam (of kortweg ‘VOS’) is geen verplichting voor de arts, maar een keuze waarbij hij aan de apotheker de zorg en verantwoordelijkheid toevertrouwt om, rekening houdend met de behoeften van de patiënt op het vlak van de continuïteit van de behandeling, de prijs en de beschikbaarheid, zijn voorschrift uit te voeren.


Wat is voorschrijven op stofnaam ?


Een VOS-voorschrift is een voorschrift waarbij een voorschrijfbare “VOS-groep” wordt geïdentificeerd en voorgeschreven, al dan niet met vermelding van beperkingen in de vorm van bijkomende specificaties. Hierdoor weet de apotheker ondubbelzinnig uit welke lijst van bij de groep horende geneesmiddelen, hij een keuze kan maken.

Een ‘VOS-groep’ is een geheel van verpakkingen van geneesmiddelen beschikbaar op de markt die hetzelfde werkzaam bestanddeel bevatten (of een combinatie van werkzame bestanddelen), eenzelfde sterkte, en eenzelfde toedieningsvorm. De hele groep kan worden aangeduid door één VOS-voorschrift

U kan de lijst van geneesmiddelen en hun clusters onder hun algemene benaming (VOS-groep) raadplegen op de site van het Belgisch Centrum voor Farmacotherapeutische Informatie (BCFI):


Hoe stelt u een voorschrift op stofnaam op?

Om een geldig VOS-voorschrift te hebben, moet dit de volgende geneesmiddelengegevens bevatten:

  • de stofnaam: stofnaam is de gemeenzaam gebruikte term voor het werkzaam bestanddeel of de “algemene benaming van een geneesmiddel” (DCI)
  • de toedieningsvorm
  • de sterkte
  • de dagdosering
  • de therapieduur in weken en/of dagen (met een maximum van 3 maanden)

Opgelet

  • Het voorschrijven van de specialiteitsnaam van een origineel geneesmiddel en er gewoon ‘Voorschrift Op Stofnaam’ of ‘VOS’ bijvoegen, is niet geldig.
  • Een merknaam vermelden, met een bijkomende aanduiding omtrent een goedkoper alternatief (stofnaam, generiek, enz.) kan niet aanzien worden als een voorschrift op stofnaam omdat de vermelding van de stofnaam volledig ontbreekt.

Kunt u op een voorschrift op stofnaam specificaties vermelden?

Er bestaan 2 soorten specificaties:

  • verplichte
  • facultatieve.

Verplichte specificaties zijn: specificaties qua vrijstelling (immediate release versus modified release) en m.b.t. het vehiculum (dermatologie).

Facultatieve specificaties zijn bv. deelbaar, oplosbaar, enz.

De apotheker respecteert alle specificaties die de voorschrijver op het voorschrift vermeldt.

Opmerking:

Het volstaat om:

  • de toedieningsweg te specifiëren. Vb. vermelding oraal i.p.v. tablet, zodat ook capsules of suspensie in aanmerking komen voor aflevering
    en
  • de gewenste therapieduur te vermelden zonder aanduiding van het aantal eenheden (de apotheker bepaalt dan de verpakkingsgrootte op basis van de dagdosering).

Dit vermijdt onbedoelde beperkingen in de keuze van het afgeleverde geneesmiddel.

Enkele praktische voorbeelden

  • Correcte VOS-voorschriften

Voorbeeld 1
Voorschrift op stofnaam = hydrocortison butyraat Emulsie 0,1%, 2 keer per dag gedurende een week
(Specialiteitsvoorschrift = LOCOID CRELO 0,1% emulsie voor cutaan gebruik)

Voorbeeld 2
Voorschrift op stofnaam = Diclofenac 50 mg, tweemaal per dag gedurende twee weken (Specialiteitsvoorschrift = VOLTAREN 50 mg, tweemaal per dag gedurende twee weken)

Voorbeeld 3
Voorschrift op stofnaam = budesonide poeder voor inhalatie 200 μg/dosis 1 tot 2 inhalaties per dag gedurende 4 weken
(Specialiteitsvoorschrift = PULMICORT 200 μg/dosis poeder voor inhalatie)

  • Geen correct VOS-voorschrift:

‘Voltaren DCI’, ‘Voltaren stofnaam’ of ‘Voltaren generiek’ zijn geen voorschriften op stofnaam.

Bijzondere gevallen bij voorschrift op stofnaam

  • Specifieke indicatie

Het voorschrijven op stofnaam is niet aangewezen indien de voorschrijver een geneesmiddel wenst voor te schrijven voor een specifieke indicatie die niet geregistreerd noch vergoedbaar is voor alle specialiteiten op basis van dezelfde stofnaam. In dit geval moet hij/zij de specialiteit voorschrijven die deze specifieke indicatie heeft. Dit is met name het geval voor moleculen waarvan de specialiteiten zowel in hoofdstuk I als in hoofdstuk IV ingeschreven zijn, waarbij de specifieke indicaties opgenomen zijn in hoofdstuk IV.

Voorbeeld
Bupropion, beschikbaar onder de naam van Wellbutrin (antidepressivum, vergoedbaar in hoofdstuk I) en onder de naam van Zyban (antirookmiddel, vergoedbaar in hoofdstuk IV).

  • Specialiteit vergoedbaar in hoofdstuk I en hoofdstuk II

Als de betrokken specialiteiten zowel in hoofdstuk I als in hoofdstuk II vergoedbaar zijn, zal de apotheker een specialiteit uit hoofdstuk I afleveren.

Voorbeeld
Atorvastatine staat in hoofdstuk I en Lipitor™ staat in hoofdstuk II.
Indien de voorschrijver de specialiteit uit hoofdstuk II verkiest, moet hij/zij de gewenste specialiteit op naam voorschrijven. Algemeen geldt dat hoe specifieker de voorschriftgegevens zijn betreffende de specialiteit hoe beperkter de aflevermogelijkheden voor de apotheker.

  • NO VOS

In de operationele regels voor het voorschrijven op stofnaam in de medische en farmaceutische praktijk gepubliceerd door het Federaal agentschap voor de geneesmiddelen en gezondheidsproducten (FAGG), wordt voor bepaalde groepen geneesmiddelen niet aanbevolen om op stofnaam voor te schrijven, bijvoorbeeld de biologische geneesmiddelen. Die geneesmiddelen worden gekwalificeerd als ‘NO VOS’.

De regels zijn beschikbaar op de website van het FAGG.

Raadpleeg de nota ‘Voorschrijven op stofnaam (VOS) en substitutie voor meer informatie.

  • NO SWITCH

De regels gepubliceerd door het FAGG bevelen bovendien, voor bepaalde groep geneesmiddelen, aan om de beginkeuze van een geneesmiddel te behouden voor de hele duur van de behandeling en heroriënteringen te vermijden. Die aanbevelingen viseren met name de geneesmiddelen met een smalle therapeutische marge. Die geneesmiddelen worden gekwalificeerd als ‘NO SWITCH’.

De regels zijn beschikbaar op de website van het FAGG.

Raadpleeg de nota ‘Voorschrijven op stofnaam (VOS) en substitutie voor meer informatie.

Meer informatie

Contacten

 

Laatst aangepast op 19 februari 2015