| Organ | Nomen Code | Descr FR | Descr NL | Approach |
|---|---|---|---|---|
| Pancreas | 156892 | MA.CON+IMP242056OUV | GEB+IMP.MA242056OPEN | OPEN |
| Pancreas | 156903 | MA.CON+IMP242056OUV | GEB+IMP.MA242056OPEN | OPEN |
| Pancreas | 156914 | MA.CON+IMP242056ENDO | GEB+IMP.MA242056ENDO | ENDO |
| Pancreas | 156925 | MA.CON+IMP242056ENDO | GEB+IMP.MA242056ENDO | ENDO |
| Pancreas | 156936 | MA.CON+IMP242012OUV | GEB+IMP.MA242012OPEN | OPEN |
| Pancreas | 156940 | MA.CON+IMP242012OUV | GEB+IMP.MA242012OPEN | OPEN |
| Pancreas | 156951 | MA.CON+IMP242012ENDO | GEB+IMP.MA242012ENDO | ENDO |
| Pancreas | 156962 | MA.CON+IMP242012ENDO | GEB+IMP.MA242012ENDO | ENDO |
| Pancreas | 156973 | MA.CON+IMP242034ENDO | GEB+IMP.MA242034ENDO | ENDO |
| Pancreas | 156984 | MA.CON+IMP242034ENDO | GEB+IMP.MA242034ENDO | ENDO |
11 Toegangsweg
11.1 Inleiding
Dit hoofdstuk behandelt de toegangsweg waarmee complexe chirurgie wordt uitgevoerd. Grofweg maken we een onderscheid tussen de ‘open’ en een ‘minimaal invasieve’ techniek.
Er zijn twee databronnen waarmee we kunnen achterhalen welke van deze twee benaderingen tijdens de interventie werd gebruikt:
Op basis van Facturatie: In de gegevensbron IMPLANT zijn codes voorhanden die gebruikt worden om het tijdens een ingreep gebruikte materiaal te honoreren. Deze codes maken een onderscheid tussen het materiaal dat is gebruikt binnen het kader van een open, dan wel een endoscopische ingreep. Een overzicht van deze codes is beschikbaar onder Implants.
Implants
Op basis van ICD-10-BE: Per verblijf wordt opgezocht in de procedures of een ingreep open volgens ICD-10-BE code ‘….0..’, dan wel minimaal invasief is ICD-10-BE code ‘….[3|4|7|8]..1’ is. Voor de complexe pancreaschirurgie wordt in dit verband enkel gezocht binnen procedurecodes ICD-10-PCS code ‘0F.G…’.
Uit de ICD-10-BE-code kan worden afgeleid of de ingreep met behulp van robotchirurgie werd uitgevoerd: ICD-10-BE code ‘8E0W.CZ’.
In Tabel 11.1 wordt een overzicht gegeven van het aantal complexe pancreaschirurgie ingrepen er zijn uitgevoerd in 2016-21, volgens de ICD-10-BE codering, en volgens welke benadering deze ingreep werd uitgevoerd. Tussen haakjes wordt ook vermeld welk percentage via robotchirurgie werd uitgevoerd.
| Approach | Pancreas |
|---|---|
| Natural or Artificial Opening Endoscopic | 5 ( 0.00%) |
| Open | 1293 ( 1.39%) |
| Percutaneous | 1 ( 0.00%) |
| Percutaneous Endoscopic | 734 (17.57%) |
Er zijn twee codes die de techniek van de interventie domineren: ‘Open’ (….0..) en ‘Percutaneous Endoscopic’ (….4..). Voor het vervolg van dit hoofdstuk zal worden gewerkt met het onderscheid ‘open’ of ‘niet open’ (en dus minimaal invasief).
11.2 Databronnen en -kwaliteit
In Tabel 11.2 wordt getoond in hoeverre de twee databronnen (ICD-10-BE/MZG versus facturatiegegevens) overeenkomen in het aangeven of een ingreep in complexe chirurgie open of minimaal invasief verloopt. De kolom ‘App IMP’ zijn de gegevens op basis van de implantaat facturatie en kolom ‘App PCD’ zijn de gegevens uit de ICD-10-BE codering. In het geval van overeenkomst, wordt besloten tot concordantie, in het geval van verschil wordt besloten tot discordantie. We zien dat in het geval van discordantie de facturatiegegevens veel vaker een minimaal invasieve ingreep aangeven, terwijl de ICD-10-BE codering de open aanpak aangeven. Merk op dat alleen verblijven zijn weerhouden waarin slechts één aanrekening binnen het kader van complexe chirurgie is teruggevonden2.
In sommige gevallen is in één van de twee databronnen (of beide) geen aanwijzing van de techniek aangegeven, in dat geval wordt besloten tot Missing_FCT (geen aanwijzing in facturatiegegevens), Missing_ICD10 (geen aanwijzing in ICD-10-BE-gegevens) en Missing_both (in beide databronnen is geen aanwijzing terug te vinden).
| Evaluation | App_IMP | App_PCD | n | % |
|---|---|---|---|---|
| Concordant | endo | endo | 623 | 30.58% |
| Concordant | open | open | 871 | 42.76% |
| Discordant | endo | open | 168 | 8.25% |
| Discordant | open | endo | 21 | 1.03% |
| Missing_FCT | endo | 84 | 4.12% | |
| Missing_FCT | open | 176 | 8.64% | |
| Missing_ICD10 | endo | 30 | 1.47% | |
| Missing_ICD10 | open | 40 | 1.96% | |
| Missing_both | 24 | 1.18% |
In slechts ca. 70% van de gevallen is er een overeenkomst vast te stellen tussen de aangegeven techniek volgens de facturatiegegevens enerzijds en de ICD-10-BE-codering anderzijds. In ca. 10% van de gevallen is er sprake van discordantie (met zoals reeds aangevoerd een sterke oververtegenwoordiging van rapportering van endoscopie in de facturatiegegevens), in de overige gevallen ontbreken er aan één of beide zijden gegevens.
Deze vaststelling van mogelijk gebrekkige datakwaliteit geldt als waarschuwing dat de hieronder volgende analyses (en eventueel ook vele andere analyses binnen het bestek van een ziekenhuis- of gezondheidsaudit) met het nodige voorbehoud moeten worden geïnterpreteerd.
Figuur 11.1 geeft aan in welke mate de ziekenhuizen verschillen met betrekking tot het percentage concordantie tussen facturatiegegevens enerzijds en ICD-10-BE codering anderzijds. Deze verschillen zijn relatief groot (van <35% tot >90%).
Source: ADH/SHA+ICD10 2019-21
11.3 Evolutie chirurgische techniek
11.3.1 Op basis van facturatiegegevens
Volgens facturatiegegeven, wordt 58%van de complexe pancreaschirurgie via de ‘open’ techniek uitgevoerd.
Volgens Figuur 11.2 daalt het aandeel open chirurgie doorheen de tijd. Deze daling is statistisch significant (p=0.0010)3.
Source: ADH/SHA 2016-21
11.3.2 Op basis van ICD-10-BE codering (MZG)
De resultaten op basis van de ICD-10-BE codering zijn verschillend in vergelijking met de resultaten op basis van de facturatiegegevens. Het aandeel ‘open’ chirurgie ligt hier gemiddeld hoger dan op basis van facturatiegegevens. Het dalende effect voor het aandeel ‘open’ chirurgie voor pancreasingrepen blijft statistisch significant (p=0.0023).
Voor pancreaschirurgie is er tevens een significante stijging zichtbaar voor robotchirurgie (p=0.0010). De trendlijn suggereert dat robotchirurgie zijn ingang heeft gevonden vanaf 2019-2020.
11.4 Verschillen tussen de ziekenhuizen
De analyse rond het stijgen of dalen van chirurgische technieken gaat gepaard met aanzienlijke verschillen tussen de ziekenhuizen. In de volgende analyses wordt gewerkt met alle ziekenhuizen die tot de overeenkomst zijn toegetreden. De analyse heeft betrekking op de periode 2020-2021.
11.4.1 Op basis van facturatiegegevens
Figuur 11.4 laat de aanzienlijke verschillen tussen de ziekenhuizen zien aangaande het aandeel open chirurgie (van ca. <25% tot >95%)
Source: ADH/SHA 2019-21
11.4.2 Op basis van ICD-10-BE-gegevens
Gelijkaardige resultaten tekenen zich af indien de analyse gebeurt op basis van ICD-10-BE codering. Bovendien laat de tweede tab (“Robot”) ook zien dat het toepassen van robotchirurgie eerder exclusief door een klein aantal ziekenhuizen wordt gerapporteerd.
Source: ICD10 2019-21
Source: ICD10 2019-21
11.4.3 Facturatiegegevens vs ICD-10-BE-gegevens
De positie van de individuele ziekenhuizen inzake het aandeel open chirurgie hangt sterk af van de gegevens die men aanwendt voor de analyse. Figuur 11.7 toont op de x-as de positie van het ziekenhuis indien de analyse gebeurt op grond van ICD-10-BE codering, terwijl de y-as dezelfde ziekenhuizen positioneert op basis van de facturatiegegevens. Voor pancreaschirurgie zijn voor een aantal ziekenhuizen de resultaten sterk afhankelijk van de gebruikte databron. Merk ook op dat (quasi) alle ziekenhuizen zich situeren onder de bissectrices (diagonaal), hetgeen aangeeft dat bij het gebruik van de facturatiegegevens het aandeel open chirurgie stelselmatig lager wordt ingeschat dan wanneer men de ICD-10-BE codes gebruikt.
Source: ADH/SHA+ICD10 2019-21
11.5 Voorzichtige conclusies
- Datakwaliteit blijft een uitdaging. Onderscheid tussen open of minimaal invasieve chirurgie is niet altijd concordant tussen facturatie en MZG (gebaseerd op ICD-10-BE codering).
- Er lijkt een relatieve afname van open chirurgie binnen de complexe chirurgie, al is er een grote variatie tussen de verschillende gespecialiseerde centra.
- Eerste tekenen van rapportering van robotchirurgie vanaf 2019-2020.
3: Percutaneous, 4: Percutaneous Endoscopic, 7: Natural or Artificial Opening of 8: Natural or Artificial Opening Endoscopic↩︎
De koppeling maken tussen facturatie en ICD-10-BE op het niveau van een individueel verblijf is te moeilijk indien er meerdere ingrepen tijdens hetzelfde verblijf zijn geweest.↩︎
Aangezien er een sterke mate van clustering optreed op het niveau van de ziekenhuizen, is er geopteerd om de analyse uit te voeren met de ziekenhuizen als clustervariabele, dit heeft als gevolg dat de standaardfouten bij de schattingen doorgaans (sterk) kunnen toenemen.↩︎